Formuła pożegnalna jako element ramy tekstowej w epistolografii polskiej XVII i XVIII wieku

Przedmiotem opisu w artykule jest formuła pożegnalna występująca w epistolografii polskiej XVII i XVIII wieku. Jest to ważny element struktury listu będący wyznacznikiem jego gatunkowości. Formuła pełni przede wszystkim funkcję fatyczną a zarazem pragmatyczną, to znaczy wygasza ona i kończy kontakt między partnerami dialogu epistolarnego przy jednoczesnym zachowaniu atmosfery grzeczności. Ponadto przypisana jest jej funkcja delimitacyjna, związana z wyznaczaniem granic tekstu listowego oraz zapewnianiem jego spójności. Formuła pożegnalna może być konstatacją zakończenia dialogu listowego (np. tymi słowy kończę), może też sygnalizować w sposób pośredni zamiar zakończenia dialogu — poprzez wskazanie na wyczerpanie się tematu (np. więcej nie mam co donieść; więcej nie mam nic do oznajmienia) lub konieczność zaniechania kontaktu ze względu na dobro adresata (np. nie bawię pisaniem, nie zatrudniam ramotą).