Za drzwiami oddziału. Badania etnograficzne w szpitalu

Dominika Byczkowska-Owczarek; Anna Kubczak; Beata Pawłowska

doi:10.18778/8220-143-7.01

Słowa kluczowe: etnografia, badania jakościowe, szpital, medycyna, komunikowanie, emocje, style kierowania, niepewność

Opublikowane: 17 listopada 2020

Kategorie: Socjologia, Otwarty dostęp

Pliki do pobrania

PDF

Książka jest rezultatem kilkumiesięcznych badań etnograficznych prowadzonych w trzech oddziałach szpitalnych. Omówiono w niej realia pracy i trudności, z jakimi mierzą się pracownicy szpitala, a które często są niezauważalne dla pacjentów i ich rodzin. Ukazano zakulisowy świat placówki medycznej, gdzie następuje wzajemne uzgadnianie znaczeń i kontekstów wykonywanej pracy, a także przybliżono organizacyjną codzienność widzianą oczami przedstawicieli personelu medycznego.

Z perspektywy etnografii organizacji, oddając głos swoim badanym, autorki przeanalizowały specyfikę oddziału jako organizacji, społecznie konstruowaną przestrzeń, style kierowania, proces komunikowania pomiędzy przedstawicielami personelu medycznego oraz niepewność i emocje, jakich doświadczają reprezentanci zawodów medycznych. Publikacja jest jednym z nielicznych polskich etnograficznych opracowań uwarunkowań i kontekstów pracy w oddziałach szpitalnych. Polecana jest przede wszystkim menedżerom zarządzającym placówkami ochrony zdrowia, ale również praktykom zajmującym się komunikowaniem w medycynie, wspierającym i szkolącym pracowników ochrony zdrowia w zakresie pracy z emocjami oraz zarządzania zespołem medycznym.

Dominika Byczkowska-Owczarek - Uniwersytet Łódzki, Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Katedra Socjologii Kultury

Dr Dominika Byczkowska-Owczarek – adiunkt w Katedrze Socjologii Kultury na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym Uniwersytetu Łódzkiego, trener nauki, wykładowczyni akademicka z piętnastoletnim stażem. Prowadzi zajęcia m.in. na studiach podyplomowych z zakresu coachingu, lobbingu, a także szkolenia wspierające rozwój młodych naukowców. Jest przewodniczącą Sekcji Socjologii Ciała Polskiego Towarzystwa Socjologicznego i członkinią zarządu Stowarzyszenia Rozwoju Karier Doktorantów i Doktorów „PolDoc”. Autorka czterdziestu prac naukowych – dotyczących m.in. jakościowych metod badawczych, metodologii teorii ugruntowanej, socjologii ciała, pracy medycznej, socjologii tańca – opublikowanych w książkach i pismach w Polsce oraz za granicą.

Anna Kubczak - Uniwersytet Łódzki, Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Katedra Socjologii Organizacji i Zarządzania

Dr Anna Kubczak – adiunkt w Katedrze Socjologii Organizacji i Zarządzania na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym Uniwersytetu Łódzkiego, moderator warsztatów design thinking, trener nauki. Wykładała na Uniwersytecie Łódzkim na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym, Wydziale Zarządzania, Wydziale Filologicznym, na podyplomowych studiach „Public relations” oraz „Socjologii stosowanej w zarządzaniu zasobami ludzkimi”. Była koordynatorem podyplomowych studiów, takich jak: „Socjologia stosowana w zarządzaniu zasobami ludzkimi” oraz „Zarządzanie zasobami ludzkimi jako czynnik konkurencyjności przedsiębiorstw”. Zajmuje się socjologią organizacji i zarządzania, socjologicznymi aspektami materialności i ich wpływem na działania w organizacji, a także zastosowaniem metod jakościowych w badaniach interakcji człowiek-komputer i w badaniach nad socjologicznymi aspektami ubioru.

Beata Pawłowska - Uniwersytet Łódzki, Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Katedra Socjologii Organizacji i Zarządzania

Dr hab. Beata Pawłowska, prof. UŁ – absolwentka socjologii i psychologii. Pracownik Katedry Socjologii Organizacji i Zarządzania na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym Uniwersytetu Łódzkiego. Współtwórca, kierownik i wykładowca studiów podyplomowych „Skuteczny kierownik sektora publicznego”. Koordynator i wykładowca studiów podyplomowych „Public relations”. Wykładowca studiów podyplomowych m.in. z zakresu coachingu, mentoringu i consultingu personalnego, a także metod wspierania rozwoju kompetencji społecznych i socjologii stosowanej w zarządzaniu zasobami ludzkimi. Badaczka kultury organizacyjnej oraz zachowań emocjonalnych w środowisku pracy. Autorka publikacji dotyczących m.in. emocji w pracy zawodowej, jakościowych metod badawczych, kultury organizacyjnej oraz zarządzania zasobami ludzkimi. Członek wielu zespołów badawczych. Łączy wiedzę teoretyczną z zakresu socjologii i psychologii pracy, zarządzania zasobami ludzkimi, public relations, socjologii emocji oraz psychologii społecznej z praktyką doradczą dla firm i instytucji.

Adamik A., Matejun M. (2012). Organizacja i jej miejsce w otoczeniu. W: A. Zakrzewska-Bielawska (red.), Podstawy zarządzania. Warszawa: Oficyna a Wolters Kluwer business, s. 41–84.

Atkinson P., Hammersley M. (1994). Ethnography and participant observation. W: N.K. Denzin, Y. Lincoln (red.), Handbook of Qualitative Research. Thousand Oaks, CA– London: Sage Publications, s. 248–261.

Bakke E.W. (1965). Pojęcie organizacji społecznej. W: M. Haire (red.), Nowoczesna teoria organizacji. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Baldry C. (1999). Space – the final frontier. Sociology, 33(3), s. 535–553.

Bankiewicz-Nakielska J., Walkiewicz M., Tyszkiewicz-Bandur M., Karakiewicz B. (2017). Z jakimi lekarzami pacjenci współpracują najchętniej? Umiejętności psychologiczne w relacji lekarz–pacjent. Medycyna Rodzinna, 20(2), s. 156–161.

Bauman Z. (2013). Postmodernity and its Discontents. New York: John Wiley & Sons.

Becker H.S., Geer B. (1960). Participant observation: The analysis of qualitative field data. W: R.N. Adams, J.J. Preiss (red.), Human Organization Research: Field Relations and Techniques. Homewood, IL: Dorsey, s. 267–289.

Bensing J. (2000). Bridging the gap: The separate worlds of evidence-based medicine and patient-centered medicine. Patient Education and Counseling, 39(1), s. 17–25.

Berberoglu A. (2018). Impact of organizational climate on organizational commitment and perceived organizational performance: Empirical evidence from public hospitals. BMC Health Services Research, 18, artykuł nr 399.

Beresford E.B. (1991). Uncertainty and the shaping of medical decisions. Hastings Center Report, 21(4), s. 6–11.

Berghout M.A., Fabbricotti I.N., Buljac-Samardžić M., Hilders C. (2017). Medical leaders or masters? A systematic review of medical leadership in hospital settings. PLoS ONE, 12(9): e0184522, s. 1–24.

Bernard Ch.I. (1938). The Functions of the Executive. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Bielemuk A., Jankowiak B., Krajewska-Kułak E., Chmura R.M., Strankowska M., Samujło B., Krysiak T. (2007). Ocena relacji interpersonalnych w grupie zawodowej pielęgniarka–lekarz. W: E. Krajewska-Kułak, M. Szczepański, C. Łukaszuk, J. Lewko (red.), Problemy terapeutyczno-pielęgnacyjne od poczęcia do starości, t. 2. Białystok: Akademia Medyczna w Białymstoku, s. 25–24.

Binder P., Palska H., Pawlik W. (red.) (2009). Emocje a kultura i życie społeczne. Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN.

Blake R.R., Mouton J.S. (1964). The Managerial Grid. Houston, TX: Gulf.

Brief A.P., Weiss H.M. (2002). Organizational behavior: Affect in the workplace. Annual Review of Psychology, 53, s. 279–307.

Bourdieu P. (1977). Outline of a Theory of Practice. Cambridge: Cambridge University Press.

Bryant A., Charmaz K. (red.) (2007). The Sage Handbook of Grounded Theory. Los Angeles–London–New Delhi–Singapore–Washington, DC: Sage Publications.

Burawoy M. (1998). The extended case method. Sociological Theory, 16(1), s. 4–33.

Byczkowska D. (2006). Solidarność zawodowa jako wynik socjalizacji wtórnej. Na przykładzie zawodu lekarza. Przegląd Socjologii Jakościowej, 2(1), s. 88–110.

Charmaz K. (2006). Constructing Grounded Theory: A Practical Guide Through Qualitative Analysis. London–New Delhi: Sage Publications.

Charmaz K. (2009). Teoria ugruntowana. Praktyczny przewodnik po analizie jakościowej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Charmaz K. (2014). Constructing Grounded Theory. London–New Delhi: Sage Publications.

Chomczyński P. (2008). Mobbing w pracy z perspektywy interakcjonistycznej. Proces stawania się ofiarą. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Chua W.L., Legido-Quigley H., Jones D., Hassan N.B., Tee A., Liaw S.Y. (2020). A call for better doctor-nurse collaboration: A qualitative study of the experiences of junior doctors and nurses in escalating care for deteriorating ward patients. Australian Care, 33(1), s. 54–61.

Clausen Ch., Lavoie-Tremblay M., Purden M., Lamothe L., Ezer H., McVey L. (2017). Intentional partnering: A grounded theory study on developing effective partnerships among nurse and physician managers as they co-lead in an evolving healthcare system. Journal of Advanced Nursing, 73(9), s. 2156–2166.

Coser R.L. (1962). Life in the Ward. East Lansing: Michigan State University Press.

Cristancho S., Apramian T., Vanstone M., Lingard L., Ott M., Novick R. (2013). Understanding clinical uncertainty: What is going on when experienced surgeons are not sure what to do?. Academic Medicine: Journal of the Association of American Medical Colleges, 88(10), s. 1516–1521.

Deegan M.J. (2001). The Chicago School of Ethnography. W: P. Atkinson, A. Coffey, S. Delamont, J. Lofland, L. Lofland (red.), Handbook of Ethnography. Thousand Oaks, CA: Sage Publications, s. 13–25.

Doktór K. (1964). Przedsiębiorstwo przemysłowe. Studium socjologiczne Zakładów Przemysłu Metalowego „Cegielski”. Warszawa: Książka i Wiedza.

Doliński D. (2004). Mechanizmy wzbudzania emocji. W: J. Strelau (red.), Psychologia. Podręcznik akademicki, t. 2, Psychologia ogólna. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, s. 319–349.

Domagała A. (2014). Wykształcona kadra menedżerska jako warunek skutecznego zarządzania jednostkami opieki zdrowotnej. Zdrowie Publiczne i Zarządzanie, 12(2), s. 44–152.

Domaradzki J. (2018). Szpital jako instytucja społeczna, https://www.ump.edu.pl/media/uid/f17222b7a2b-23c9792a/562330.pdf (dostęp: 31.03.2020).

Dovey K. (2010). Becoming Places: Urbanism/Architecture/Identity/Power. London–New York: Routledge.

Dymarczyk W. (2018). Przestrzenny wymiar karier menedżerów i przedsiębiorców. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Eddy D.M. (1984). Variations in physician practice: The role of uncertainty. Health Affairs, 3(2), s. 74–89.

Ekman P., Davidson R.J. (2012). Natura emocji. Podstawowe zagadnienia. Sopot: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Fairclough N. (2006). Language and Globalization. Abingdon: Routledge–New York: Fisher.

Fehr B., Russel J.A. (1984). Concept of emotion viewed from a prototype perspective. Journal of Experimental Psychology, 113(3), s. 464–486.

Foucault M. (1973). The Birth of the Clinic. New York: Vintage Books.

Foucault M. (1986). Of other space. Diacritics, 16(1), s. 22–27.

Foucault M., Gordon C. (1980). Power/Knowledge: Selected Interviews and Writing. Brighton: Harvester.

Freidson E. (1994). Professionalism Reborn: Theory, Policy and Prophecy. Chicago: The University of Chicago Press.

Freidson E. (2001). Professionalism: The Third Logic. Cambridge: Polity Press.

French J.R.P. Jr., Raven B. (1959). The basis of social power. W: D. Cartwright (red.), Studies in Social Power. Ann Arbor: University of Michigan Press, s. 150–167.

Freund B., Radwan A. (2018). „Jest tyle uczuć, ile serc”. Etnografia oddziału klinicznego pewnego szpitala. W: Ł. Gaweł, M. Kostera (red.), Etnografie instytucji dziedzictwa kulturowego. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, s. 221–235.

Frijda N.H. (1986). The Emotions. Cambridge: Cambridge University Press.

Frijda N.H. (2012). Różnorodność afektu. Emocje i zdarzenia, nastroje i sentymenty. W: P. Ekman, R.J. Davidson (red.), Natura emocji. Podstawowe zagadnienia. Sopot: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, s. 56–63.

Gaweł G., Twarduś K., Kin-Dąbrowska J., Pyć L. (2008). Jakość opieki pielęgniarskiej na oddziale kardiologicznym. Problemy Pielęgniarstwa, 16(4), s. 339–342.

Geller G., Tambor E.S., Chase G.A., Holtzman N.A. (1993). Measuring physicians’ tolerance for ambiguity and its relationship to their reported practices regarding genetic testing. Medical Care, 31(11), s. 989–1001.

Gerrity M.S., DeVellis R.F., Earp J.A. (1990). Physicians’ reactions to uncertainty in patient care: A new measure and new insights. Medical Care, 28(8), s. 724–736.

Giddens A. (1985). Time, space and regionalization. W: D. Gregory, J. Urry (red.), Social Relations and Spatial Structures. Basingstoke: Macmillan, s. 337–365.

Given L.M. (2008). The SAGE Encyclopaedia of Qualitative Research Methods, t. 1–2. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.

Glaser B.G., Strauss A.L. (1967). The Discovery of Grounded Theory: Strategies for Qualitative Research. New York: Aldine Publishing Company.

Glaser B.G., Strauss A.L. (2009). Odkrywanie teorii ugruntowanej. Strategie badania jakościowego. Kraków: Nomos.

Glińska J., Lewandowska M. (2007). Autonomiczność zawodu pielęgniarskiego w świadomości pielęgniarek z uwzględnieniem pełnionych funkcji zawodowych. Problemy Pielęgniarstwa, 15(4), s. 249–253.

Głowacka E. (2011). Kultura organizacyjna w procesie zarządzania administracją publiczną, http://www.wspia.eu/file/20242/11-G%C5%81OWACKA+EDYTA.pdf (dostęp: 16.10.2018).

Goffman E. (1961). Asylums: Essays on the Social Situation of Mental Patients and Other Inmates. Garden City: Anchor Books.

Goffman E. (1981). Człowiek w teatrze życia codziennego. Warszawa: PIW.

Goffman E. (2000). Człowiek w teatrze życia codziennego. Warszawa: Wydawnictwo KR.

Goffman E. (2006). Rytuał interakcyjny. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Goffman E. (2008). Zachowanie w miejscach publicznych. O społecznej organizacji zgromadzeń. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Gorzko M. (2008). Procedury i emergencja. O metodologii klasycznych odmian teorii ugruntowanej. Szczecin: Wydawnictwo Uniwersytetu Szczecińskiego.

Griffin R.W. (1996). Podstawy zarządzania i organizacji. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Griffin R.W. (1997). Podstawy zarządzania organizacjami. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Grzywna T., Cieślik A. (2003). Praca pielęgniarki w oddziale psychiatrycznym zamkniętym a zespół wypalenia zawodowego. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, 58/13(86), s. 465–469.

Halford S., Leonard P. (2003). Space and place in the construction and performance of gendered nursing identities. Journal of Advanced Nursing, 42(2), s. 201–208.

Hammersley M., Atkinson P. (2000). Metody badań terenowych. Poznań: Zysk i S-ka.

Hammersley M., Atkinson P. (2007). Ethnography: Principles in Practice. New York: Taylor and Francis.

Han P.K.J., Klein W.M.P., Arora N.K. (2011). Varieties of uncertainty in health care: A conceptual taxonomy. Medical Decision Making, 31(6), s. 828–838.

Hays M.M. (2002). An exploratory study of supportive communication during shift report. Southern Online Journal of Nursing Research, 3(3), s. 1–14.

Higazee M.Z.A. (2015). Types and levels of conflicts experienced by nurses in the hospital settings. Health Science Journal, 9(6), s. 1–7.

Hildenbrand B. (2007). Mediating structure and interaction of grounded theory. W: A. Bryant, K. Charmaz (red.), The Sage Handbook of Grounded Theory. Los Angeles–London–New Delhi–Singapore–Washinton, DC: Sage Publications, s. 539–564.

Hochschild A.R. (1983). The Managed Heart: Commercialization of Human Feeling. Berkeley: University of California Press.

Hochschild A.R. (2009). Zarządzanie emocjami. Komercjalizacja ludzkich uczuć. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Hoffmann-Aulich J., Bonikowska I., Jasik J. (2017). Wypalenie zawodowe pielęgniarek w kontekście organizacji pracy – badanie wstępne. Przedsiębiorczość i Zarządzanie, 18(10-3), s. 7–22.

Hofstede G., Hofstede G.J. (2007). Kultury i organizacje. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.

Huberman M.A., Miles M.N.B. (1984). Innovation up Close: How School Improvement Works. New York: Plenum Press.

Hughes E.C. (1951). Mistakes at work. The Canadian Journal of Economics and Political Science / Revue canadienne d’Economique et de Science politique, 17(3), s. 320–327.

Januszek H., Sikora J. (2000). Socjologia pracy. Poznań: Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Poznaniu.

Johannessen L.E.F. (2014). The narrative (re)production of prestige: How neurosurgeons teach medical students to valorise diseases. Social Science & Medicine, 120, s. 85–91.

Kamińska-Berezowska S. (2007). Szpital jako organizacja ucząca się. Studium przypadku. W: K.T. Konecki, P. Chomczyński (red.), Zarządzanie organizacjami. Organizacja jako proces. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 115–128.

Kautsch M. (2004). Zarządzanie zakładami opieki zdrowotnej. Zeszyty Naukowe Ochrony Zdrowia – Zdrowie Publiczne i Zarządzanie, 2(2), s. 64–75.

Kautsch M. (2011). Cele systemu ochrony zdrowia a efektywność w ochronie zdrowia w Polsce. Problemy Zarządzania, 9(3/33), s. 62–78.

Kautsch M. (2013). Editorial. W: R. Lewandowski, M. Kautsch, Ł. Sułkowski (red.), Współczesne problemy zarządzania w ochronie zdrowia z perspektywy systemu i organizacji. Przedsiębiorczość i Zarządzanie, 14(10/1), s. 5–10.

Kautsch M. (2016). Wyzwania stojące przed systemem ochrony zdrowia w Polsce. W: J. Krakowiak (red.), Zarządzanie w zdrowiu publicznym – aspekty społeczne i ekonomiczne. Przedsiębiorczość i Zarządzanie, 17(10/3), s. 347–358.

Kautsch M. (red.) (2011). Zarządzanie w opiece zdrowotnej. Warszawa: Wolters Kluwer.

Kautsch M. (red.) (2015). Zarządzanie w opiece zdrowotnej. Nowe wyzwania, wyd. 2 rozszerz. Warszawa: Wolters Kluwer.

Kautsch M., Hartley K. (2013). Zmiany ról zarządczych lekarzy w szpitalach. Czego możemy się nauczyć od Brytyjczyków?. Problemy Zarządzania, 11(1/41/2), s. 112–127.

Kaźmierczak A. (2011). Wpływ komunikacji z personelem medycznym na doświadczanie choroby przez pacjentów. Homo Communicativus, 1(6), s. 21–37.

Kaźmierska K. (1999). Doświadczenia wojenne Polaków a kształtowanie tożsamości etnicznej. Analiza narracji kresowych. Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN.

Kemper T.D. (1978). A Social Interactional Theory of Emotions. New York: Wiley.

Kemper T.D. (1991). Predicting Emotions from Social Relations. Social Psychology Quarterly, 54(4), s. 330–342.

Kemper T.D. (2005). Modele społeczne w wyjaśnianiu emocji. W: M. Lewis, J.M. Haviland-Jones (red.), Psychologia emocji. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, s. 72–87.

Kemper T.D. (2008). Power, status, and emotions. W: M. Greco, P. Stenner (red.), Emotions: A Social Science Reader. London–New York: Routledge, s. 127–131.

Kęsy M. (2012). Relacje i komunikacja w świecie medycznym. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Kim K., Lee Y.-M. (2018). Understanding uncertainty in medicine: Concepts and implications in medical education. Korean Journal of Medical Education, 30(3), s. 181–188.

Klich J. (2008). Nowe Zarządzanie Publiczne w sektorze ochrony zdrowia w Polsce?. Zeszyty Naukowe Ochrony Zdrowia. Zdrowie Publiczne i Zarządzanie, 6(1–2), s. 88–96.

Konecki K.T. (1992). W japońskiej fabryce. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Konecki K.T. (2000). Studia z metodologii badań jakościowych. Teoria ugruntowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Konecki K.T. (2002). Kultura organizacyjna. Główne perspektywy analityczno-badawcze. W: K.T. Konecki, P. Tobera (red.), Szkice z socjologii zarządzania. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 113–129.

Konecki K.T. (2007). Procesualne ujęcie organizacji. Organizacje, struktury, procesy, tożsamości. W: K.T. Konecki, P. Chomczyński (red.), Zarządzanie organizacjami. Organizacja jako proces. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 7–22.

Konecki K.T. (2012). Etnografia socjologiczna. W: K.T. Konecki, P. Chomczyński (red.), Słownik socjologii jakościowej. Warszawa: Difin, s. 77–82.

Kornberger M., Clegg S.R. (2004). Bringing space back in: Organizing the generative building. Organization Studies, 25(7), s. 1095–1114.

Kostera M. (2003). Antropologia organizacji. Metodologia badań terenowych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Kostera M. (2012). Etnografia organizacji. W: K.T. Konecki, P. Chomczyński (red.), Słownik socjologii jakościowej. Warszawa: Difin, s. 73–77.

Kostera M. (red.) (2011). Etnografia organizacji. Badania polskich firm i instytucji. Sopot: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Kożusznik B. (2002). Zachowania człowieka w organizacji. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.

Kruczek A., Basińska M.A. (2018). Radzenie sobie przez humor dla relacji między stresem w pracy a satysfakcją zawodową. Medycyna Pracy, 69(6), s. 621–631.

Kubczak A. (2018). Tworzenie proefektywnościowej kultury organizacyjnej. W: B. Pawłowska (red.), Skuteczny kierownik sektora publicznego. Łódź: Łódzkie Centrum Doskonalenia Nauczycieli i Kształcenia Praktycznego, s. 11–38.

Kunecka D. (2017). Wybrane determinanty satysfakcji zawodowej polskich pielęgniarek. Część II – praca a jakość relacji interpersonalnych. W: J. Krakowiak (red.), Organizacja i zarządzanie w ochronie zdrowia. Przedsiębiorczość i Zarządzanie, 18(10/3), s. 163–180.

Kvale S. (2004). InterViews. Wprowadzenie do jakościowego wywiadu badawczego. Białystok: Trans Humana.

Leavitt H.J. (1964). Applied organization change in industry structural, technical, and human approaches. W: W.W. Cooper, H.J. Leavitt, W. Shelly II Maynard (red.), New Perspectives in Organization Research. New York–London–Sydney: John Wiley & Sons, s. 55–71.

Lefebvre H. (1974). La production de l’espace. Paris: Anthropos. Translation and Précis.

Lefebvre H. (1991). The Social Production of Space. Oxford: Blackwell.

Lefebvre H. (2009). State, Space, World: Selected Essays, N. Brenner, E. Stuart (red.). Minneapolis: University of Minnesota Press.

Liu W., Manias E., Gerdtz M. (2014). The effects of physical environments in medical wards on medication communication processes affecting patient safety. Health & Place, 26, s. 188–198.

Lock M. (1986). Introduction. W: M. Lock, B. Gordon (red.), Biomedicine Examined. Dordrecht: Kluwer Academic Publishers, s. 3–10.

Lu H., Barriball K.L., Zhang X., While A.E. (2012). Job satisfaction among hospital nurses revisited: A systematic review. International Journal of Nursing Studies, 49(8), s. 1017–1038.

Lubrańska A. (2008). Psychologia pracy. Podstawowe pojęcia i zagadnienia. Warszawa: Centrum Doradztwa i Informacji Difin.

Lutyński J. (1994). Metody badań społecznych. Wybrane zagadnienia. Łódź: Łódzkie Towarzystwo Naukowe.

Makowski D., Jemielniak D. (2015). Organizacja i zarządzanie. W: M. Kautsch (red.), Zarządzanie w opiece zdrowotnej. Nowe wyzwania, wyd. 2 rozszerz. Warszawa: Wolters Kluwer, s. 33–57.

Marciniak Ł.T. (2016). Bazary. Kooperacja czy konkurencja?. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Marek Z. (2007). Błąd medyczny. Kraków: Wydawnictwo Medyczne.

Markus T., Cameron D. (2002). The Words between the Spaces: Buildings and Language. London–New York: Routledge.

Marsh H. (2014). Po pierwsze nie szkodzić. Opowieści o życiu, śmierci i neurochirurgii. Warszawa: WAB.

Matthews S., MacDonald-Rencz S. (2007). Healthy workplaces and teamwork for healthcare workers need public engagement, Healthcare Papers, 7, s. 52–57.

Mayo E. (2003). The Human Problems of Industrial Civilisation. London–New York: Routledge.

McKenna E., Beech N. (1999). Zarządzanie zasobami ludzkimi. Warszawa: Wydawnictwo Felberg SJA.

Mehrabian A. (1972). Nonverbal Communication. Chicago, IL: Aldine-Atherton.

Meller D., Milik A. (2014). Komunikacja interpersonalna w zakładach opieki zdrowotnej. Zarządzanie i Finanse. Journal of Management and Finance, 12(20), s. 133–144.

Melo S. (2018). The role of place on healthcare quality improvement: A qualitative case study of a teaching hospital. Social Science & Medicine, 202, s. 136–142.

Millar R. (2018). Risk and permission: The core of good leadership for the modern day. HealthMangement.org – The Journal, 18(4), s. 260–262.

Moore L., Savage J. (2002). Participant observation, informed consent and ethical approval. Nurse Researcher, 9(4), s. 58–69.

Nijakowski L.M. (2011). Niebezpieczne emocje. Magazyn Polskiej Akademii Nauk, 2(26), s. 8–11.

Nogalski B., Śniadecki J. (1998). Kształtowanie umiejętności menedżerskich. Bydgoszcz: Oficyna Wydawnicza Ośrodka Postępu Organizacyjnego.

Nowak-Starz G., Kozak B., Zdziebło K. (2013). The influence of stress connected with professional work on the occurrence of burnout syndrome in nurses working in surgical and medical treatment wards. Studia Medyczne, 29(1), s. 7–13.

Nyklewicz W., Krajewska-Kułak E. (2008). Śmierć a emocje pielęgniarek – doniesienie wstępne. Problemy Pielęgniarstwa, 16(3), s. 248–254.

Oatley K., Jenkins J. (2005). Zrozumieć emocje. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Oktay J.S. (2012). Grounded Theory. Oxford: Oxford University Press.

Parsons T. (1951). The Social System. Glencoe, IL: Free Press.

Patton Ch.M. (2014). Conflict in health care: A literature review. The Internet Journal of Healthcare Administration, 9(1), s. 1–11.

Pawłowska B. (2013). Emocje społeczne w pracy nauczyciela i przedstawiciela handlowego. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Pawłowska B. (2014). Emocje społeczne w teorii Theodore’a Kempera. W: K.T. Konecki, B. Pawłowska (red.), Emocje w życiu codziennym. Analiza kulturowych, społecznych i organizacyjnych uwarunkowań ujawniania i kierowania emocjami. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 39–52.

Pawłowska B. (2020). Pride in teachers’ everyday work: Conditions and contexts. Qualitative Sociology Review, 16(1), s. 28–48.

Pierścieniak A. (2011). Efektywność rozwiązań organizacyjnych w instytucjach publicznych. Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy, 20, s. 336–348.

Pietrasiński Z. (1977). Psychologia kierownictwa. W: X. Gliszczyńska (red.), Psychologia pracy. Wybrane zagadnienia. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, s. 88–119.

Plutchik R. (1991). Emotions and evolution. W: K.T. Strongman (red.), International Review of Studies on Emotion. Chichester: Wiley, s. 37–58.

Płotka A., Golec D., Cześnikiewicz A. (2000). Syndrom wypalenia zawodowego u pielęgniarek psychiatrycznych. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, 55/7(45), s. 229–237.

Poździoch S. (2000). System zdrowotny. W: A. Czupryna, S. Poździoch, A. Ryś, W.C. Włodarczyk (red.), Zdrowie publiczne. Wybrane zagadnienia. Kraków: Uniwersyteckie Wydawnictwo Medyczne Vesalius, s. 127–144.

Pred A. (1985). The social becomes the spatial, the spatial becomes the social: Enclosures, social change and the becoming of places in the Swedish province of Skane. W: D. Gregory, J. Urry (red.), Social Relations and Spatial Structures. Basingstoke: Macmillan, s. 337–365.

Prus R. (1997). Subcultural Mosaics and Intersubjective realities: An ethnographic research agenda for pragmatizing the social sciences. New York: State University of New York Press.

Prus R., Grills S. (2003). The Deviant Mystique: Involvements, Realities and Regulation. Westport: Preager Publishers.

Przybyłowska I. (1978). Wywiad swobodny ze standaryzowaną listą poszukiwanych informacji i możliwości jego zastosowania w badaniach socjologicznych. Przegląd Socjologiczny, 30, s. 53–68.

Quirk A., Lelliott P., Seale C. (2006). The permeable institution: An ethnographic study of three acute psychiatric wards in London. Social Science & Medicine, 63, s. 2105–2117.

Radkowska-Walkowicz M., Wierciński H. (2014). Etnografie biomedycyny. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.

Rafaeli A., Worline M. (2001). Individual emotion in work organizations. Social Science Information, 40(1), s. 95–123.

Rafaeli A., Sutton R.I. (1987). Expression of emotion as part of the work role. The Academy of Management Review, 12(1), s. 23–37.

Rafaeli A., Sutton R.I. (1989). The expression of emotion organizational life. Research in Organizational Behavior, 11, s. 1–42.

Ratajczak Z. (1991). Więzi hierarchiczne w organizacji. W: X. Gliszczyńska (red.), Psychologiczny model efektywności pracy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, s. 343–362.

Rawa-Kochanowska A. (2004). Kobiecy i męski styl zarządzania w ujęciu psychologicznym. Mity, fakty, konsekwencje. W: H. Skłodowski (red.), Psychologia w zarządzaniu – dydaktyka, badania, sukcesy. Studia i Monografie, 10. Łódź: Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania, s. 121–131.

Reason J. (2016). Managing the Risks of Organizational Accidents. London: Routledge.

Reddin B. (1993). Testy dla menedżerów stawiających na efektywność. Poradnik psychologiczny. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press.

Reddin B. (2005). Testy dla menedżerów stawiających na efektywność. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press.

Saidi T., de Villiers K., Douglas T.S. (2017). The sociology of space as a catalyst for innovation in the health sector. Social Science & Medicine, 180, s. 36–44.

Schein E. (2010). Organizational Culture and Leadership, 4th ed. San Francisco: Jossey-Bass, John Wiley & Sons.

Schwartz M., Schwartz Ch.G. (1955). Problems in participant observation. American Journal of Sociology, 60(4), s. 343–353.

Shartle C.L. (1956). Executive Performance and Leadership. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall.

Sidor-Rządkowska M. (2018). Zarządzanie zasobami ludzkimi w szpitalach publicznych – problemy i wyzwania. Studia i Prace Kolegium Zarządzania i Finansów. Zeszyt Naukowy, 167, s. 127–141.

Siemiński M., Krukowski K. (2011). Proces kształtowania kultury organizacyjnej w organizacji publicznej. Współczesne Zarządzanie, 3, s. 88–96.

Silverman D. (2001). Interpreting Qualitative Data: Methods for Analyzing Talk, Text and Interaction. London–Thousand Oaks, CA–New Delhi: Sage Publications.

Silverman D. (2007). Interpretacja danych jakościowych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Sleziona M., Krzyżanowski D. (2011). Postawy pielęgniarek wobec umierania i śmierci pacjenta. Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne, 1(3), s. 217–223.

Soundy A., Smith B., Butler M., Minns Lowe C., Helen D., Winward Ch.H. (2010). A qualitative study in neurological physiotherapy and hope: Beyond physical improvement. Physiotherapy Theory & Practice: An International Journal of Physical Therapy, 26(2), s. 79–88.

Spain D. (1992). Gendered Spaces. Chapel Hill, NC–London: University of North Carolina Press.

Stake R.E. (1994). Case studies. W: N.K. Denzin, Y. Lincoln (red.), Handbook of Qualitative Research. Thousand Oaks, CA–London: Sage Publications, s. 236–247.

Stępniewski J. (red.) (2009). Organizacja i zarządzanie szpitalami. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Stolarczyk J. (2014). Przyczyny obciążeń emocjonalnych pielęgniarek pracujących na bloku operacyjnym Instytutu Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi – niepublikowana praca magisterska napisana pod kierunkiem naukowym dr hab. Beaty Pawłowskiej.

Stoner J., Freeman E., Gilbert D. Jr. (2011). Kierowanie. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.

Strauss A. (1993). Continual Permutations of Action. New York: Aldine de Gruyter.

Strauss A., Corbin J. (1990). Basics of Qualitative Research: Grounded Theory Procedures and Techniques. Newbury Park–London–New Delhi: Sage Publications.

Strauss A., Corbin J. (1997). Grounded Theory in Practice. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.

Strauss A., Glaser B. (2016). Świadomość umierania. Warszawa: Nomos.

Stychno E., Kaczocha K., Kulczycka K. (2016). Identyfikacja stylów kierowania według koncepcji Reddina (na przykładzie kierowniczej kadry pielęgniarskiej). Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach. Administracja i Zarządzanie, 35(108), s. 139–149.

Sułkowski Ł. (2013). Zmiana kulturowa w polskich szpitalach – wyniki badań. Przedsiębiorczość i Zarządzanie, 14(10/1), s. 83–96.

Surmacka J., Motyka M. (2015). Problemy w komunikacji klinicznej z pacjentem hospitalizowanym. Problemy Pielęgniarstwa, 23(3), s. 386–391.

Szczepański J. (1972). Elementarne pojęcia socjologii. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Szmatka J. (1989). Małe struktury społeczne. Wstęp do mikrosocjologii strukturalnej. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Tang C.J., Chan S.W., Zhou W.T., Liaw S.Y. (2013). Collaboration between hospital physicians and nurses: An integrated literature review. International Nursing Review, 60, s. 291–302.

Taylor S., Littleton K. (2006). Biographies in talk: A narrative-discursive research approach. Qualitative Sociology Review, 2(1), s. 22–38.

Taylor S., Spicer A. (2007). Time for space: A narrative review of research on organizational spaces. International Journal of Management Reviews, 9(4), s. 325–346.

Thiel E. (1992). Mowa ciała. Wrocław: Wydawnictwo Luna.

Turner J.H., Stets J.E. (2009). Socjologia emocji. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Tychmanowicz A., Kuśpit M. (2012). Social competences of health service workers. Progress in Health Sciences, 2(1), s. 107–112.

Ulrich R. (1984). View through a window may influence recovery. Science, 224(4647), s. 420–421.

Van der Geest S., Finkler K. (2004). Hospital ethnography: Introduction. Social Science & Medicine, 59, s. 1995–2001.

Weiner B.J., Amick R.H., Lund J.L., Lee S.D., Hoff T.J. (2011). Use of qualitative methods in published health services and management research: A 10-year review. Medical Care Research Review, 68(1), s. 3–33.

Weiner B.J., Shortell S.M., Alexander J. (1997). Promoting clinical involvement in hospital quality improvement efforts: The effects of top management, board, and physician leadership. HSR: Health Services Research, 32(4), s. 491–510.

White R., Lippitt R. (1962). Leader behaviour and member reaction in three “social climates”. W: D. Cartwright, A. Zander (red.), Group Dynamics, 2nd ed. Evenston, IL: Row, Peterson and Co., s. 527–553.

Wielicka-Gańczarczyk K. (2017). Planowanie restrukturyzacji w szpitalach publicznych zlokalizowanych w województwie śląskim. Zeszyty Naukowe Politechniki Śląskiej. Organizacja i Zarządzanie, 101(1974), s. 519–531.

Wierciński H. (2016). Etnograf w szpitalu. Uwagi na temat kłopotów z biomedycyną. Zeszyty Etnologii Wrocławskiej, 2(25), s. 71–92.

Wojciszke B. (2002). Człowiek wśród ludzi. Zarys psychologii społecznej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.

Xyrichis A., Lowton K., Rafferty A.M. (2017). Accomplishing professional jurisdiction in intensive care: An ethnographic study of three units. Social Science & Medicine, 181, s. 102–111.

Yin R.K. (1993). Applications of Case Study Research. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.

Zdziebło K., Kozłowska E. (2010). Mobbing w środowisku pracy pielęgniarek. Problemy Pielęgniarstwa, 18(2), s. 212–219.

Zerubavel E. (1979). Patterns of Time in Hospital Life: A Sociological Perspective. Chicago: University of Chicago Press.

Ziaja-Guzy R. (2010). Badanie opinii personelu jako narzędzie zarządzania zasobami ludzkimi. Zarządzanie Zasobami Ludzkimi, 3–4, s. 146–153.

Zielińska-Więczkowska H., Buśka A. (2010). Satysfakcja zawodowa pielęgniarek na tle wybranych czynników środowiska pracy. Pielęgniarstwo XXI wieku, 3–4(32–33), s. 5–8.

Pobrania

Dane do pobrania nie są jeszcze dostępne.

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Jak cytować

Byczkowska-Owczarek, Dominika, Anna Kubczak, i Beata Pawłowska. 2020. Za Drzwiami oddziału. Badania Etnograficzne W Szpitalu. Poland: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego. https://doi.org/10.18778/8220-143-7.01.