O powinnościach dziewcząt względem rodziców. Miejsce córki w rodzinie w świetle XIX-wiecznych poradników obyczajowych

Wiek XIX należy uznać za epokę przewartościowania modelu relacji rodzinnych, ocieplenie stosunków do dzieci, przyswojeniu nowego wzorca miłości macierzyńskiej w kręgach polskiej arystokracji, ziemiaństwa i mieszczaństwa. Już przełom XVIII i XIX w. przyniósł ocieplenie stosunków w kręgu najbliższych. Dotychczasowe przyzwyczajenia nie zawsze pozwalały jednak na faktyczne wprowadzenie w życie nowego modelu uczuciowości. Często również nawiązanie bliskiego kontaktu z własnym dzieckiem utrudniał matkom model wychowania wyniesiony z własnego domu. W wielu wypadkach kontakty między rodzicami a dziećmi były nadal chłodne i konwencjonalne. Niektórzy emocjonalne i finansowe nakłady na rzecz dzieci traktowali niemal w kategoriach kontraktu, oczekując spłaty uczuciowej, szacunku i posłuszeństwa.
Taki obraz zdają się także odzwierciedlać ówcześnie wydawane poradniki obyczajowe, które z gruntu zakładały, że córki od chwili urodzenia miały ogromny dług do spłacenia wobec rodziców za wychowanie oraz opiekę. Kodeksy przedstawiały zachowawczy, tradycyjny obraz kobiety w świecie patriarchalnym. Miejsce córki w rodzinie oraz jej stosunki z domownikami również ściśle podporządkowane były tym wzorcom.
Kreowany na łamach literatury poradnikowej wizerunek córki, bez względu na status społeczny i materialny rodziny w jakiej się wychowała, oparty był na tradycyjnych wartościach oraz wzajemnej miłości i szacunku wobec rodziców.