Система концентрационных лагерей в городах Смоленской губернии в годы советско-польской войны 1919–1921 гг.

Tworzenie obozów koncentracyjnych w Rosji Radzieckiej rozpoczęło się w 1919 r. Obok przestępców przetrzymywano tam polskich jeńców wojennych, jeńców cywilnych i zakładników. W późniejszym okresie państwo radzieckie wycofało się z takiej praktyki – polskich więźniów umieszczano w oddzielnych obozach koncentracyjnych. W guberni smoleńskiej w czasie wojny domowej powstało kilka obozów koncentracyjnych. Jednak w dwóch z nich, w miastach Smoleńsk i Rosław, przetrzymywano polskich więźniów. Obozy koncentracyjne znajdowały się w centralnych częściach miast. Dla zapewnienia rentowności obozów konieczna była współpraca z instytucjami władzy radzieckiej zarówno w Smoleńsku, jak i w Rosławiu. Działalność obozów koncentracyjnych była ściśle związana z powiatowymi i wojewódzkimi komitetami wykonawczymi, gdyż znajdowały się one pod kontrolą tych komitetów wykonawczych. Wojewódzkie lub powiatowe władze wykonawcze podejmowały decyzje w różnych sprawach dotyczących działalności obozów koncentracyjnych, w których przebywali polscy jeńcy wojenni, zakładnicy i polscy cywile.