-
2368
-
1499
-
1352
-
1201
-
1052
Metaphilosophy and Epistemology. Studies and sketches in contemporary philosophy
Nr 9(2025)
Downloads
The monograph is a work in the field of systematic philosophy. The book's subject matter focuses on two selected groups of problems: metaphilosophical issues, which address the question of what philosophy is, and epistemological issues. Within the metaphilosophical area, in addition to general introductory remarks, the positions of authors such as Roman Ingarden, Bertrand Russell, Karl R. Popper, and Peter F. Strawson are analyzed . Their understanding of philosophy and its relationship to the exact sciences are particularly considered. Within the epistemological area, the issues of rationality and the debates surrounding it, which took place in 20th-century Polish philosophy, are examined in more detail. This includes detailed analyses of rationality as presented by the Lvov-Warsaw School and by other selected authors, particularly Leszek Kołakowski. Overall, the dissertation focuses on methodologically important issues in contemporary European philosophy, particularly within Polish thought, but always viewed within the context of discussions within Western philosophy.
– profesor doktor habilitowany, pracownik Instytutu Filozofii Uniwersytetu Łódzkiego. Zainteresowania badawcze: epistemologia i metodologia nauk, filozofia analityczna, Szkoła Lwowsko-Warszawska, filozofia polska XX wieku, filozofia religii, metafilozofia. Autor stu kilkudziesięciu publikacji z rozmaitych działów filozofii. Ostatnio wydał książkę Logika, metafilozofia, filozofia religii. Siedem studiów filozoficznych (2021). Członek Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Filozoficznego.
Ajdukiewicz K., 1934, Logistyczny antyirracjonalizm w Polsce, „Przegląd Filozoficzny”, R. XXXVII, nr 4, s. 399–408.
Ajdukiewicz K., 1935, Die Logistische Antirrationalismus in Polen. „Erkenntnis”, Bd. 5, s. 151–161.
Ajdukiewicz K., 1973, Problems and Theories of Philosophy, trans. H. Skolimowski, A. Quinton, Cambridge University Press.
Ajdukiewicz K., 1985, Zagadnienie uzasadniania, [w:] idem, Język i poznanie, t. II, Warszawa, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, s. 374–383.
Ajdukiewicz K., 2004 [1948], Zagadnienia i kierunki filozofii, Wydawnictwo Antyk, Kęty–Warszawa.
Ajdukiewicz K., 2022, On Justice, „Filozofia Nauki”, t. 30(1), s. 119–130.
Audi R. (ed.), 1998, The Cambridge Dictionary of Philosophy, Cambridge University Press, Cambridge, UK.
Austin J.L., 1977, Jestem niewinny, tłum. H. Rosnerowa, „Znak”, nr 276, s. 667–696.
Austin J.L., 1993, Prośba o wybaczenie, [w:] idem, Mówienie i poznawanie. Rozprawy i wykłady filozoficzne, tłum. B. Chwedeńczuk, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 234–273.
Ayer A.J., 1952 [1936], Language, Truth and Logic, Dover Publications, New York.
Bartley W.W., 1984, The Retreat to Commitment, Open Court, La Salle–London.
Behling R., 1998, Two Kinds of Logic?, [w:] L.E. Hahn (ed.), The Philosophy of P.F. Strawson, Open Court, Chicago–Lasalle, IL, s. 111–126.
Bieńkowska E., 2020, Po co filozofowi religia. Stanisław Brzozowski, Leszek Kołakowski, Wydawnictwo Znak, Kraków.
Bocheński I.M., 1985, Filozofia a światopogląd, „Znak”, nr 366, s. 3–17.
Bocheński J.M., 1990, Logika religii, IW PAX, Warszawa.
Bocheński J.M., 1993, O filozofii analitycznej, [w:] idem, Logika i filozofia. Wybór pism, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 35–49.
Bocheński J.M., 1993a, Sens życia, Philed, Kraków.
Borzym S., 1991, Filozofia polska 1900–1950, Ossolineum, Wrocław.
Brentano F., 1968, Die 25 habilitationsthesen (lateinisch und deutsch), [w:] idem, Über die Zukunft der Philosophie, Verlag von Felix Meiner, Hamburg.
Broad Ch.D., 1924, Critical and Speculative Philosophy, [w:] J.H. Muirhead (ed.), Contemporary British Philosophy. Personal Statements, first series, Allen & Unwin, London, s. 75–100.
Brown H.I., 1990, Rationality, Routledge, London–New York.
Bunge M., 1986, In Defence of Realism and Scientism, „Annals of Theoretical Psychology”, s. 23–26.
Carnap R., 1932, Überwindung der Metaphysik durch Logische Analyse der Sprache, „Erkenntnis”, vol. II.
Carnap R., 1959, The Elimination of Metaphysics Through Logical Analysis of Language, [w:] A.J. Ayer (ed.), Logical Positivism, Free Press, New York, s. 60–81.
Carnap R., 1969, Filozofia jako analiza języka nauki, tłum. A. Zabłudowski, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Cherniak Ch., 1986, Minimal Rationality, A Bradford Book, MIT Press, Cambridge, MA.
Chmielewski A., 1995, Filozofia Poppera. Analiza krytyczna, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław.
Choynowski M., 1948, Czy filozofia jest nauką, „Przegląd Filozoficzny”, R. XLIV, nr 1, s. 198–217.
Copleston F., 1987 [1979], Refleksje o filozofii analitycznej, tłum. T. Szubka, „Przegląd Powszechny”, nr 6, s. 374–392.
Czeżowski T., 2004 [1948], O metafizyce, jej kierunkach i zagadnieniach, Wydawnictwo Antyk, Kęty.
Dąmbska I., 1938, Irracjonalizm a poznanie naukowe, „Kwartalnik Filozoficzny”, t. XIV, s. 83–118, 185–212.
Dilthey W., 1987, O istocie filozofii i inne pisma, tłum. E. Paczkowska-Łagowska, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Ducasse C.J., 1941, Philosophy as a Science. Its Matter and Its Method, Oskar Piest, New York.
Dyskusja nad książką, 1967, Filozofia pozytywistyczna (Od Hume’a do Koła Wiedeńskiego), „Studia Filozoficzne”, nr 2, s. 45–94.
Elzenberg H., 1991, Z filozofii kultury, Wydawnictwo Znak, Kraków.
Elzenberg H., 1995, Historia filozofii Prof. Tatarkiewicza, [w:] idem, Z historii filozofii, Wydawnictwo Znak, Kraków.
Elzenberg H., 2002, Kłopot z istnieniem. Aforyzmy w porządku czasu, Wydawnictwo UMK, Toruń.
Elzenberg H., 2005, Wartość i człowiek. Rozprawy z humanistyki i filozofii, Wydawnictwo UMK, Toruń.
Fenomenologia Romana Ingardena, 1972, „Studia Filozoficzne”, wydanie specjalne, Warszawa.
Gawecki J.B., 1921/1922, Z powodu uwag prof. T. Kotarbińskiego o potrzebie zaniechania wyrazu filozofia itp., „Ruch Filozoficzny”, R. 6, nr 8–10, s. 113–115.
George R., Koehn G., 2004, Brentano’s Relation to Aristotle, [w:] D. Jacquette (ed.), The Cambridge Companion to Brentano, Cambridge University Press, Cambridge, UK, s. 20–44.
Gierulanka D., 1972, Filozofia Romana Ingardena, [w:] Fenomenologia Romana Ingardena, „Studia Filozoficzne”, wydanie specjalne, Warszawa, s. 71–90.
Gilson E., Langan T., Maurer A.A., 1979, Historia filozofii współczesnej, tłum. B. Chwedeńczuk, S. Zalewski, IW PAX, Warszawa.
Grzegorczyk A., 1998, Logika rewolucji i polski sprzeciw, „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, R. VII, nr 1(25), s. 193–203.
Haack S., 1978, Philosophy of Logics, Cambridge University Press, Cambridge.
Haack S., 2012, Six Signs of Scientism, „Logos & Episteme”, vol. 3(1), s. 75–95.
Hacohen M.H., 2002, Karl Popper – The Formative Years, 1902–1945. Politics and Philosophy in Interwar Vienna, Cambridge University Press, Cambridge.
Hahn L.E. (ed.), 1998, The Philosophy of P.F. Strawson, Open Court, Chicago–Lasalle, IL.
Hare W., 2001, Bertrand Russell on Critical Thinking, „Journal of Thought”, vol. 36, s. 7–16.
Heitzman M., 1948, Historia filozofii B. Russella (w związku z książką: History of Western Philosophy), „Przegląd Filozoficzny”, R. XLIV, z. 1–3, s. 190–197.
Heller M., 1991, Moralność myślenia, Biblos, Tarnów.
Holland H., 1952, Legenda o Kazimierzu Twardowskim, „Myśl Filozoficzna”, nr 3(5).
Hübner P., 1998, Kilka refleksji o rządzeniu nauką. Na marginesie książki Adama Schaffa „Moje spotkania z nauką polską”, „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, nr 1(25), s. 185–192.
Husserl E., 1965 [1911], Philosophie als strenge Wissenschaft, Felix Meiner Verlag, Hamburg.
Husserl E., 1991, Filozofia jako ścisła nauka, tłum. W. Galewicz, Fundacja „Aletheia”, Warszawa.
Ingarden R., 1922, Spór o istotę filozofi , „Przegląd Warszawski”, t. IV, nr 2(14), s. 161–172.
Ingarden R., 1922a, Intuition und Intellekt bei Henri Bergson. Darstellung und Versuch einer Kritik, „Jahrbuch für Philosophie und Phänomenologische Forschung”, Bd. 5, s. 286–461.
Ingarden R., 1934, Czy zadaniem filozofii jest synteza nauk szczegółowych?, „Kwartalnik Filozoficzny”, t. 13, z. 2, s. 195–214.
Ingarden R., 1934a, Logistyczna próba ukształtowania filozofii, „Przegląd Filozoficzny”, R. 37, z. 4, s. 335–342.
Ingarden R., 1935, L’essai logistique d’une refonte de la philosophie, „Revue Philosophique”, A. 60, t. 120, s. 137–159.
Ingarden R., 1935/1936, Główne tendencje neopozytywizmu, „Marchołt”, R. 2, nr 2, s. 264–278.
Ingarden R., 1963, Z badań nad filozofią współczesną, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Ingarden R., 1963a, Próba przebudowy filozofii przez neopozytywistów, [w:] idem, Z badań nad filozofią współczesną, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 655–662.
Ingarden R., 1969, Le concept de philosophie chez Franz Brentano, „Archives de Philosophie”, vol. 32(3), s. 458–475; vol. 32(4), s. 609–638.
Ingarden R., 1971, U podstaw teorii poznania. Część pierwsza, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Ingarden R., 1972, Z teorii języka i filozoficznych podstaw logiki, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Ingarden R., 1972a, Krytyczne uwagi o logice pozytywistycznej, [w:] idem, Z teorii języka i filozoficznych podstaw logiki, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 191–221.
Ingarden R., 1975, O odpowiedzialności i jej podstawach ontycznych, tłum. A. Węgrzecki, [w:] idem, Książeczka o człowieku, Wydawnictwo Literackie, Kraków.
Ingarden R., 1987 [1947], Spór o istnienie świata, t. I, wyd. III, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Jacquette D. (ed.), 2004, The Cambridge Companion to Brentano, Cambridge University Press, Cambridge, UK.
Jadacki J.J., 1985, W sprawie granic odpowiedzialności za słowo, „Studia Filozoficzne”, nr 8–9, s. 81–85.
Jadacki J.J., 2015, Filozofia polska XIX, XX wieku, t. II: Wiek XX, Semper, Warszawa.
Jaspers K., 2000, Wprowadzenie do filozofii, tłum. A. Wołkowicz, Siedmioróg, Wrocław.
Jusiak J., 2006, Metafilozofia, [w:] Powszechna Encyklopedia Filozofii, t. 7, Lublin.
Kalinowski J., 1952–1953, Ku próbie konstrukcji metafilozofii, „Sprawozdania z Czynności Wydawniczej i Posiedzeń Naukowych oraz Kronika Towarzystwa Naukowego KUL”, nr 6, s. 76–80.
Kalinowski J., 1978, Przekonania i funktory przekonaniowe. Uwagi na marginesie „Podstaw logicznej teorii przekonań” W. Marciszewskiego, [w:] W. Stróżewski (red.), Studia z teorii poznania i filozofii wartości, Ossolineum, Wrocław, s. 59–70.
Kamiński S., 1963, Czym są w filozofii i logice tzw. pierwsze zasady?, „Roczniki Filozoficzne”, t. 11, s. 5–23.
Kleszcz R., 1994, Krytyka rozumu pozytywistycznego, [w:] A. Nowaczyk (red.), Honoris causa. Księga pamiątkowa dla uczczenia aktu nadania profesorowi Leszkowi Kołakowskiemu honorowego doktoratu Uniwersytetu Łódzkiego, Wydawnictwo Łódzkie, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, s. 131–146.
Kleszcz R., 1996, Kryteria racjonalności, „Filozofia Nauki”, nr 2, s. 121–133.
Kleszcz R., 1998, O racjonalności. Studium epistemologiczno-metodologiczne, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Kleszcz R., 2001, Rationality and Requirements of Logic, „Logica Trianguli”, vol. 5, s. 63–71.
Kleszcz R., 2003, Co to jest filozofia?, „Ruch Filozoficzny”, t. LX, z. 4, s. 527–531.
Kleszcz R., 2007, O rozumie i wartościach, Wydawnictwo WSHE w Łodzi, Łódź.
Kleszcz R., 2013, Metoda i wartości. Metafilozofia Kazimierza Twardowskiego, Wydawnictwo Naukowe Semper, Warszawa.
Kleszcz R., 2015, Empiryzm i aprioryzm, racjonalizm i irracjonalizm, [w:] S. Janeczek, A. Starościc (red.), Epistemologia, Wydawnictwo KUL, Lublin, s. 247–267.
Kleszcz R., 2016, Kazimierz Twardowski on Metaphysics, [w:] A. Brożek, A. Chybińska, J. Jadacki, J. Woleński (eds), Tradition of the Lvov-Warsaw School, Brill, Rodopi, Leiden–Boston, s. 135–152.
Kleszcz R., 2016a, Antyirracjonalizm Szkoły Lwowsko-Warszawskiej, [w:] A. Brożek, A. Chybińska (red.), Fenomen Szkoły Lwowsko-Warszawskiej, Wydawnictwo Academicon, Lublin, s. 111–125.
Kleszcz R., 2017, Dwie metafilozofie: Elzenberg a Szkoła Lwowsko-Warszawska, „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, R. 26, nr 4(104), s. 289–320.
Kleszcz R., 2017a, Tadeusz Kotarbiński o filozofii na uniwersytecie, [w:] D. Łukasiewicz, R. Mordarski (red.), Racjonalność w myśleniu i działaniu. Filozofia Tadeusza Kotarbińskiego, Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz, s. 19–33.
Kleszcz R., 2018, Criticism and Rationality in the Lvov-Warsaw School, [w:] D. Kubok (ed.), Thinking Critically: What Does it Mean, Walter de Gruyter, Berlin–Boston, s. 161–172.
Kleszcz R., 2018a, Filozoficzny spór: pozytywizm albo metafizyka, „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, R. 27, nr 3, s. 199–222.
Kleszcz R., 2019, P.F. Strawson a Poppera krytyka filozofii lingwistycznej, „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, R. 28, nr 4(112), s. 113–130.
Kleszcz R., 2020, Władysław Tatarkiewicz: Metaphilosophical Notes, [w:] M. Będkowski, A. Brożek, A. Chybińska, D. Traczykowski (eds), Formal and Informal Methods in Philosophy, Brill, Rodopi, Leiden–Boston, s. 126–149.
Kleszcz R., 2020a, Roman Ingarden i dyskusje metafilozoficzne, „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, nr 4, s. 103–122.
Kleszcz R., 2020b, Profile metafilozoficzne, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Kleszcz R., 2021, Logika, metafilozofia, filozofia religii. Siedem studiów filozoficznych, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Kleszcz R., 2022, Leszek Kołakowski o racjonalizmie. Analiza krytyczna, [w:] M. Gensler, A. Gralińska-Toborek, W. Kazimierska-Jerzyk, K. Kędziora, J. Miksa (red.), współpraca M. Mansfeld, Practica et Speculativa. Studies Offered to Andrzej M. Kaniowski, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, s. 173–199.
Koj L., 1992, O zasadności przekonań, [w:] Fragmenty filozoficzne ofiarowane Henrykowi Hiżowi, Polskie Towarzystwo Semiotyczne, Warszawa, s. 49–60.
Kłoczowski J.A., 1994, Więcej niż mit. Leszka Kołakowskiego spory o religię, Wydawnictwo Znak, Kraków.
Kołakowski L., 1955, Racjonalne i irracjonalne aspekty racjonalizmu Leibniza, [przedmowa do:] G.W. Leibniz, Nowe rozważania dotyczące rozumu ludzkiego, t. 1, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. IX–LVII.
Kołakowski L., 1957, Światopogląd a życie codzienne, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa.
Kołakowski L., 1957a, Katolicyzm i humanizm, [w:] idem, Światopogląd a życie codzienne, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa, s. 40–60.
Kołakowski L., 1957b, Światopogląd a życie codzienne, [w:] idem, Światopogląd a życie codzienne, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa, s. 174–206.
Kołakowski L., 1958, Jednostka i nieskończoność. Wolność i antynomie wolności w filozofii Spinozy, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Kołakowski L., 1962, Etyka bez kodeksu, „Twórczość”, nr 7, s. 64–86.
Kołakowski L., 1966, Filozofia pozytywistyczna (Od Hume’a do Koła Wiedeńskiego), Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Kołakowski L., 1967, Kultura i fetysze, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Kołakowski L., 1967a, Zakresowe i funkcjonalne rozumienie filozofii, [w:] idem, Kultura i fetysze, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 9–42.
Kołakowski L., 1988, Jeśli Boga nie ma… O Bogu, diable, grzechu i innych zmartwieniach tak zwanej filozofi religii, tłum. T. Baszniak, M. Panufnik, Wydawnictwo Znak, Kraków.
Kołakowski L., 1989, Pochwała niekonsekwencji, t. 1–2, Niezależna Oficyna Wydawnicza, Warszawa.
Kołakowski L., 1989a, Nieracjonalności racjonalizmu, [w:] Pochwała niekonsekwencji, t. 2, Niezależna Oficyna Wydawnicza, Warszawa, s. 114–153.
Kołakowski L., 1989b, Główne nurty marksizmu, cz. I, Wydawnictwo „Krąg”, Wydawnictwo „Pokolenie”, Warszawa.
Kołakowski L.,1990, Horror metaphysicus, Res Publica, Warszawa.
Kołakowski L., 1990a, Husserl i poszukiwanie pewności, Biblioteka Aletheia, Warszawa.
Kołakowski L., b.d., Obecność mitu, Prószyński i S-ka, Warszawa.
Kotarbiński T., 1921, O potrzebie zaniechania wyrazów ‘filozofia’, ‘filozof’, ‘filozoficzny itp., „Ruch Filozoficzny”, nr 6–7, s. 81–86.
Kotarbiński T., 1958, Wybór pism, t. II: Myśli o myśleniu, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 435–445.
Kotarbiński T., 2006, Poczta do Karmelu. Korespondencja Tadeusza Kotarbińskiego i Marii Kuźnickiej z lat 1945–1973, przedm. S. Borzym, Wydawnictwo Instytutu Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk, Warszawa.
Kraft V., 1974, Popper and the Vienna Circle, [w:] P.A. Schilpp (ed.), The Philosophy of Karl Popper, Open Court, La Salle, IL.
Krantz Gabriel S.F., 2004, Brentano on Religion and Natural Theology, [w:] D. Jacquette (ed.), The Cambridge Companion to Brentano, Cambridge University Press, Cambridge, UK, s. 237–254.
Krąpiec M.A., 1978, Metafizyka, TN KUL, Lublin.
Kumaniecka-Łyp M., 2020, Roman Ingarden w aktach Służby Bezpieczeństwa, [w:] L. Sosnowski (red.), Spotkania. Roman Ingarden we wspomnieniach, Księgarnia Akademicka, Kraków, s. 31–60.
Lakatos I., 1974, Popper on Demarcation and Induction, [w:] P.A. Schilpp (ed.), The Philosophy of Karl Popper, Open Court, La Salle, IL, s. 241–273.
Lazari-Pawłowska I., 1992, Janinie Kotarbińskiej na 90-lecie, „Ruch Filozoficzny”, nr 2, s. 118.
Lazerowitz M., 1942, Note, „Mind”, vol. LI, issue 203, July, s. 284–287.
Lazerowitz M., 1970, A Note on ‘Metaphilosophy’, „Metaphilosophy”, vol. 1, no. 1(91).
Łubnicki N., 1957, Myślenie a działanie, „Studia Filozoficzne”, nr 2, s. 117–144.
Łukasiewicz D., 2002, Filozofia Tadeusza Czeżowskiego, Wydawnictwo Akademii Bydgoskiej im. Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz.
Łukasiewicz D., Mordarski R. (red.), 2017, Racjonalność w myśleniu i działaniu. Filozofia Tadeusza Kotarbińskiego, Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz.
Łukasiewicz J., 1961a, Z zagadnień logiki i filozofii. Pisma wybrane, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Łukasiewicz J., 1961b, Logistyka a filozofia, [w:] idem, Z zagadnień logiki i filozofii. Pisma wybrane, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 196–209.
Łukasiewicz J., 1961c, W obronie logistyki, [w:] idem, Z zagadnień logiki i filozofii. Pisma wybrane, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 210–219.
Łukasiewicz J., 1998, Logika i metafizyka. Miscellanea, J.J. Jadacki (red.), Wydział Filozofii i Socjologii UW, Warszawa.
Mackiewicz W. (red.), 2001–2005, Powojenna filozofia polska, t. I–II, Agencja Wydawnicza „Witmark”, Warszawa 2001; t. III, 2005.
Magee B., 1971, Conversations with David Pears. The Two Philosophies of Wittgenstein, [w:] B. Magee (ed.), Modern British Philosophy, Secker & Warburg, London.
Magee B., 1971a, Conversations with Karl Popper, [w:] B. Magee (ed.), Modern British Philosophy, Secker & Warburg, London.
Magee B. (ed.), 1971, Discussion among Karl Popper, Peter Strawson and Geoffrey Warnock, [w:] B. Magee (ed.), Modern British Philosophy, Secker & Warburg, London, s. 138–144.
Michalski K., 2007, Kruchość tego wszystkiego, „Gazeta Wyborcza”, 20 X.
Monk R., 2003, Ludwig Wittgenstein. Powinność geniusza, tłum. A. Lipszyc, Ł. Sommer, Wydawnictwo KR, Warszawa.
Moore G.E., 1967, Z głównych zagadnień filozofii, tłum. Cz. Znamierowski, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Moser P.K., 1998, Metaphilosophy, [w:] R. Audi (ed.), The Cambridge Dictionary of Philosophy, Cambridge University Press, Cambridge, UK, s. 487.
Muirhead J.H. (ed.), 1924, Contemporary British Philosophy. Personal Statements, first series, Allen & Unwin, London.
Nowaczyk A., 2002, Carnap i Heidegger o metafizyce, czyli gdy dwóch mówi to samo…, „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, nr 1(41), s. 5–15.
Nowaczyk A. (red.), 1994, Honoris causa. Księga pamiątkowa dla uczczenia aktu nadania profesorowi Leszkowi Kołakowskiemu honorowego doktoratu Uniwersytetu Łódzkiego, Wydawnictwo Łódzkie, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Nowak P., 2022, Filozofowie (w trzech słowach), Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa.
Nozick R., 1995, The Nature of Rationality, Princeton University Press, Princeton, NJ.
O’Hear A., 1980, Karl Popper, Routledge & Kegan Paul, London.
Overgaard S., Gilbert P., Burwood S., 2013, An Introduction to Metaphilosophy, Cambridge University Press, Cambridge, UK.
Pasenkiewicz K., 1961, Przedmowa, [w:] L. Chwistek, Pisma filozoficzne i logiczne, t. I, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Passmore J., 1961, Philosophical Reasoning, Charles Scribner’s Sons, New York.
Passmore J., 1968, A Hundred Years of Philosophy, Penguin Books, Baltimore, MA.
Perzanowski J., 1989, Przedmowa, [w:] idem (red.), Jak filozofować? Studia z metodologii filozofii, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 5–12.
Piwowarczyk M., 2008, Bóg i stawanie się. Problem relacji świat – Bóg w filozofii Alfreda Northa Whiteheada, Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin.
Popper K.R., 1968, Remarks on the Problems of Demarcation and of Rationality, [w:] I. Lakatos, A. Musgrave (eds), Problems in the Philosophy of Science, North Holland, Amsterdam.
Popper K.R., 1977 [1959], Logika odkrycia naukowego, tłum. U. Niklas, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Popper K.R., 1987 [1944], Społeczeństwo otwarte i jego wrogowie, t. 1–2, tłum. T. Korczyc, Niezależna Oficyna Wydawnicza, Warszawa.
Popper K.R., 1988 [1986], Jak widzę filozofię, tłum. T. Szubka, „Przegląd Powszechny”, nr 7–8, s. 31–48.
Popper K.R., 1992 [1972], Wiedza obiektywna. Ewolucyjna teoria epistemologiczna, tłum. A. Chmielewski, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Popper K.R., 1999 [1963], Droga do wiedzy. Domysły i refutacje, tłum. S. Amsterdamski, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Pouivet R., 2008, Philosophie contemporaine, PUF, Paris.
Półtawski A., 1990, Roman Ingarden a metafizyka, „Studia Filozoficzne”, nr 2–3, s. 85–98.
Przełęcki M., 1996, Poza granicami nauki. Z semantyki poznania pozanaukowego, Polskie Towarzystwo Semiotyczne, Warszawa.
Przełęcki M., 2006, Horyzonty metafizyki, Wydawnictwo Naukowe Semper, Warszawa.
Putnam H., 1992, Renewing Philosophy, Harvard University Press, Cambridge, MA.
Putnam H., 1998, Wiele twarzy realizmu i inne eseje, tłum. A. Grobler, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Reichenbach H., 1960, Powstanie filozofii naukowej, tłum. H. Krahelska, Książka i Wiedza, Warszawa.
Rescher N., 2006, Philosophical Dialectics. An Essay on Metaphilosophy, State University of New York Press, Albany.
Russell B., 1903, The Principles of Mathematics, University Press, Cambridge.
Russell B., 1918, Mysticism and Logic and Other Essays, Longmans, Green, London–New York–Bombay.
Russell B., 1944, Reply to Criticism, [w:] P.A. Schilpp (ed.), The Philosophy of Bertrand Russell, Northwestern University, Evanston–Chicago.
Russell B., 1957 [1935], Szkice sceptyczne, tłum. A. Kurlandzka, Książka i Wiedza, Warszawa.
Russell B., 1971a [1956], Logic and Knowledge, Essays 1901–1950, R.Ch. Marsh (ed.), Capricorn Books, G.P. Putnam’s Sons, New York.
Russell B., 1971b [1959], Mój rozwój filozoficzny, tłum. H. Krahelska, Cz. Znamierowski, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Russell B., 1992, Theory of Knowledge. The 1913 Manuscript, ed. E.R. Eames in collaboration with K. Blackwell, Routledge, London–New York.
Russell B., 1995 [1912], Problemy filozofii, tłum. W. Sady, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Russell B., 2000 [1914], Nasza wiedza o świecie zewnętrznym jako pole badań dla metody naukowej w filozofii, tłum. T. Baszniak, Fundacja Aletheia, Warszawa.
Russell B., 2000a [1945], Dzieje filozofii Zachodu i jej związki z rzeczywistością społeczno-polityczną od czasów najdawniejszych do dnia dzisiejszego, tłum. T. Baszniak, A. Lipszyc, M. Szczubiałka, Fundacja Aletheia, Warszawa.
Russell B., 2005 [1948], Human Knowledge its Scope and Limits, Routledge Taylor & Francis Group, London–New York.
Ryle G., 1953, Ordinary Language, „The Philosophical Review”, vol. 62(2), s. 167–186.
Ryle G., 1964, Dilemmas, Cambridge University Press, Cambridge.
Schilpp P.A. (ed.), (1944), The Philosophy of Bertrand Russell, Library of Living Philosophers, Vol. 5, Northwestern University, Cambridge University Press, London– Evanston–Chicago.
Schilpp P.A. (ed.), 1964, The Philosophy of Rudolf Carnap, Open Court, La Salle, IL.
Skoczyński J., Woleński J., 2010, Historia filozofii polskiej, Wydawnictwo WAM, Kraków.
Skolimowski H., 1969, Polski marksizm, Odnowa, Londyn.
Slater J.G., 1988, Russell’s Conception of Philosophy, „Russell: The Journal of the Bertrand Russell Archives. New Series”, vol. 8, no. 1–2, s. 163–178.
Sosnowski L. (red.), 2020, Spotkania. Roman Ingarden we wspomnieniach, Księgarnia Akademicka, Kraków.
Stevenson Ch.L., 1959, The Emotive Meaning of Ethical Terms, [w:] A.J. Ayer (ed.), Logical Positivism, Free Press, New York, s. 264–281.
Stępień A.B., 1958, Konwersatorium metafilozoficzne, „Zeszyty Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego”, t. 1, z. 3, s. 132–136.
Stove D.C., 1984, Popper and After. Four Modern Irrationalists, Pergamon Press, Oxford.
Strawson P.F., 1952, Introduction to Logical Theory, Methuen, London.
Strawson P.F., 1959, Individuals. An Essay in Descriptive Metaphysics, Methuen, London.
Strawson P.T., 1966, The Bounds of Sense. An Essay on Kant’s „Critique of Pure Reason”, Routledge, London–New York.
Strawson P.T., 1967a, O odnoszeniu się użycia wyrażeń do przedmiotów [oryg. On Referring, „Mind” 1950, vol. LIX], tłum. J. Pelc, [w:] J. Pelc (red.), Logika i język, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Strawson P.F., 1967b, Prawda [oryg. Truth, „Analysis” 1949, vol. 9, no. 6], tłum. J. Pelc, [w:] J. Pelc (red.), Logika i język, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Strawson P.F., 1967c, Metaphysics, [w:] J.O. Urmson (ed.), The Concise Encyclopaedia of Western Philosophy, Hutchinson, London.
Strawson P.F., 1980, Indywidua. Próba metafizyki opisowej, tłum. B. Chwedeńczuk, IW PAX, Warszawa.
Strawson P.F., 1987, Semantyka, logika, ontologia [oryg. Semantics, Logic and Ontology, „Neue Hefte für Philosophie” 1975, nr 8, s. 1–13], tłum. T. Szubka, „Studia Filozoficzne”, nr 11, s. 63–73.
Strawson P.F., 1989, Poznanie i prawda [oryg. Knowledge and Truth, „Indian Philosophical Quaterly” 1975/1976, no. 3, s. 273–283], tłum. T. Szubka, „Studia Filozoficzne”, nr 7–8, s. 197–204.
Strawson P.F., 1994, Analiza i metafizyka. Wstęp do filozofii [oryg. Analysis and Metaphysics, 1991], tłum. A. Grobler, Wydawnictwo Znak, Kraków.
Stróżewski W., 1972, Ontologia, metafizyka, dialektyka, [w:] Fenomenologia Romana Ingardena, „Studia Filozoficzne”, wydanie specjalne, Warszawa, s. 209–228.
Struve H., 1903, Wstęp krytyczny do filozofii, Nakładem Autora, Warszawa.
Szaniawski K., 1983, Racjonalność jako wartość, „Studia Filozoficzne”, nr 5/6, s. 7–15.
Szubka T., 1995, Metafizyka analityczna P.F. Strawsona, Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin.
Szubka T., 2009, Filozofia analityczna. Koncepcje, metody, ograniczenia, Fundacja na Rzecz Nauki Polskiej, Wrocław.
Szubka T., 2022, Uwagi o genezie i koncepcjach metafilozofii, [w:] A. Wawrzynowicz (red.), Paradygmaty metafilozofii, Człowiek i Społeczeństwo, t. LIII, Wydawnictwo Nauk Społecznych i Humanistycznych UAM, Poznań, s. 33–47.
Szubka T. (red.), 1995, Metafizyka w filozofii analitycznej, TN KUL, Lublin.
Świderski E.M., 1987, Ingarden’s Puzzling Ontology – Metaphysics Distinction, „Reports on Philosophy, no. 11, s. 67–85.
Tatarkiewicz W., 1971, Droga do filozofii, [w:] idem, Droga do filozofii i inne rozprawy filozoficzne, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 47.
Tatarkiewicz W., 1972, Roman Ingarden, [w:] Fenomenologia Romana Ingardena, „Studia Filozoficzne”, wydanie specjalne, Warszawa, s. 55–58.
Tatarkiewicz W., 2019, Dzienniki, t. I: Lata 1944–1960, Wydawnictwo Marek Derewiecki, Kęty.
„The Telegraph”, 2006, Sir Peter Strawson, www.telegraph.co.uk/news/1510498/Sir-Peter-Strawson.html (dostęp: 22.09.2025).
Tomasz z Akwinu św., 1999, Traktat o Bogu, Suma teologii, kwestie 1–26, tłum. G. Kurylewicz, Z. Nerczuk, M. Olszewski, Wydawnictwo Znak, Kraków.
Trznadel J., 1988, Hańba domowa. Rozmowy z pisarzami, Instytut Literacki, Paryż.
Twardowski K., 1927, Rozprawy i artykuły filozoficzne, Książnica Atlas, Lwów.
Twardowski K., 1927a, O wykształcenie logiczne, [w:] idem, Rozprawy i artykuły filozoficzne, Książnica Atlas, Lwów, s. 185–193.
Twardowski K., 1965 [1929], Przemówienie z okazji 25-lecia PTF, [w:] idem, Wybrane pisma filozoficzne, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 379–384.
Twardowski K., 1965, Wybrane pisma filozoficzne, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Twardowski K., 1965a, O jasnym i niejasnym stylu filozoficznym, [w:] idem, Wybrane pisma filozoficzne, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 346–348.
Twardowski K., 1992, Autobiografia filozoficzna, „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, nr 1, s. 19–33.
Twardowski K., 1994 [1985], Wykład wstępny na Uniwersytecie Lwowskim, „Principia”, t. VIII/IX, s. 225–236.
Twardowski K., 1997, Dzienniki, cz. II: 1928–1936, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń.
Wahl R., 2019, The Reception of Russell’s A History of Western Philosophy, „Russell: The Journal of the Bertrand Russell Studies”, vol. 39, no. 1, s. 46–56.
Walczak M., 2006, Racjonalność nauki. Problemy, koncepcje, argumenty, Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin.
Wawrzynowicz A. (red.), 2022, Paradygmaty metafilozofii, Człowiek i Społeczeństwo, t. LIII, Wydawnictwo Nauk Społecznych i Humanistycznych UAM, Poznań.
Whitehead A.N., 2020 [1933], Przygody idei, tłum. M. Piwowarczyk, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Williamson T., 2015, The Philosophy of Philosophy, Blackwell Publishing, Malden, MA– Oxford, UK–Carlton, Australia.
Wittgenstein L., 1997 [1922], Tractatus logico-philosophicus, tłum. B. Wolniewicz, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Wittgenstein L., 2000 [1953], Dociekania filozoficzne, tłum. B. Wolniewicz, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Woleński J., 1980, Krytyczne uwagi o Ingardenowskiej krytyce logiki, [w:] E. Żarnecka-Biały (red.), Logika i jej nauczanie w dziejach Uniwersytetu Jagiellońskiego, Nakładem Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków, s. 109–121.
Woleński J., 1985, Filozoficzna Szkoła Lwowsko-Warszawska, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa [wyd. II 2023].
Woleński J., 1992, Racjonalność jako modalność, „Kultura i Społeczeństwo”, nr 2, s. 37–46.
Woleński J., 1997, Szkoła Lwowsko-Warszawska w polemikach, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.
Woleński J., 2022, Metafilozofia i filozofia (analityczna), [w:] A. Wawrzynowicz (red.), Paradygmaty metafilozofii, Człowiek i Społeczeństwo, t. LIII, Wydawnictwo Nauk Społecznych i Humanistycznych UAM, Poznań, s. 49–64.
Wolniewicz B., 1985, Ontologia sytuacji, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Wolniewicz B., 1993, Filozofia i wartości I, Wydział Filozofii i Socjologii UW, Warszawa.
Wolniewicz B., 2003, Filozofia i wartości III, Wydział Filozofii i Socjologii UW, Warszawa.
Wolniewicz B., 2016, Filozofia i wartości IV, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa.
Wolniewicz B., 2019, Rzeczy i fakty. Wstęp do pierwszej filozofii Wittgensteina, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Wood A., 1971, Filozofia B. Russella: studium jej rozwoju, [w:] B. Russell, Mój rozwój filozoficzny, tłum. H. Krahelska, Cz. Znamierowski, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 291–310.
Wu J.S., 1998, P.F. Strawson’s Criticism of Formal Logic, [w:] L.E. Hahn (ed.), The Philosophy of P.F. Strawson, Open Court, Chicago–Lasalle, IL, s. 217–223.
Życiński J., 1985, 1988, Teizm i filozofia analityczna, t. I–II, Wydawnictwo Znak, Kraków.
License
LicenseHow to Cite
Category
- Archaeology
- Bibliology and information science
- Biology
- Chemistry
- Economics and management
- Ethnology and cultural anthropology
- Polish philology
- Foreign language studies
- Philosophy
- Physics
- Geography
- History
- Linguistics
- Judaica
- Culture and art
- Literary Studies
- Mathematics
- Pedagogy
- Textbooks for foreigners
- Political science and international relations
- Law
- Psychology
- Sociology
- Other
- Open Access
Series
- 100 Years of Independence
- The Academy of Local Governments
- The Academy of Management and Finance
- Handicapable
- Literary and Linguistic Analects
- Balkans XX/XXI
- Bibliotheca Litteraria
- Bibliotheca Philosophica
- Biography and Biography Research
- Byzantina Lodziensia
- Contemporary Asian Studies Series
- Digitisation
- Education for Wisdom
- Economics
- Film! Scholars
- Finance
- Gerontology
- Interdisciplinary Urban Studies
- Literary Interpretations
- Jerzy Giedroyc and...
- Jerzy Giedroyc and Witnesses of History
- Winter of Life?
- Linguistics
- Judaica Lodzensia
- Jurisprudence
- What Is Man?
- Cognitive Science
- Communication and Media
- A Very Short Introduction
- Literary Culture of Lodz
- Literary Studies
- Lodz Studies in English and General Linguistics
- Lodz in the Polish People's Republic. The Polish People's Republic in Lodz
- Manufactura Hispánica Lodziense
- Marketing
- The monographs of the Section of Disability Sociology of the Polish Sociological Association
- The Art of Learning – The Learning of Art
- Faces of Feminism
- Faces of war
- Biographical Perspectives
- Politology
- Poland and Central and Eastern Europe in the 20th Century
- Polish Film Culture
- Law
- The Polish People's Republic. Biographies
- Existence and Literature Project
- The Psychology of Everything
- Research on Science & Natural Philosophy
- Romanistyka dla Teatru
- Series Ceranea
- The Conference on Social Pedagogy under the Patronage of the Committee on Pedagogical Sciences of the Polish Academy of Sciences
- Art – Media – Culture
- Pedagogical Therapy
- Creativity and Education
- Vade Nobiscum
- Warsztaty z Geografii Turyzmu
- In Search for the 21st Century Ideas
- The Tower of Babel – in Polish
- Management
- Private Life of Poles in the 19th Century

