Nazistowskie zbrodnie eugeniczne w polskiej kulturze pamięci

Magdalena Sara Guschlbauer

doi:10.18778/8445-080-2

Nazi Eugenic Crimes in Polish Culture of Remembrance

Magdalena Sara Guschlbauer

Sprachzentum „Profil”, Wiesbaden

Publication:

Medicine in the Wartheland

Pages: 41-53

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-080-2.3

Keywords: Healthcare, the Łódź ghetto, the Wartheland, hospitals, the murder of sick patients

Published: 27 August 2026

Categories: History

From a contemporary perspective, the victims of eugenic crimes committed by the Nazis against psychiatric patients, including those in Polish lands annexed to the Reich, may be considered among the most taboo victims of World War II in Poland. This may be due to the transnational nature of this group affected by extermination policies, which included not only polish terminally ill or disabled patients but also of other nationalities, including Germans. The following article addresses the Polish culture of remembrance regarding eugenic crimes and analyzes its typical manifestations: the activities of state institutions (the Institute of National Remembrance), the memory of psychiatric communities, the work of local researchers, and examples from Polish literature, film, and visual arts. The text attempts to answer the question of how Polish culture of remembrance balances its national character with the nature of Nazi eugenic crimes, which persecuted people not because of their nationality but because of their illness.

Magdalena Sara Guschlbauer, Sprachzentum „Profil”, Wiesbaden

Dr, absolwentka Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Humanistyczno-Społecznych Uniwersytetu Łódzkiego oraz Studiów Języka i Kultury Niemieckojęzycznej w Europie Środkowo-Wschodniej Uniwersytetu Justusa Liebiga w Giessen. W latach 2020–2022 asystent dydaktyczno-naukowy w Zakładzie Niemcoznawstwa Instytutu Filologii Germańskiej UŁ. Promocja doktorska w zakresie nauk o kulturze i religii uzyskana w 2025 r. na podstawie pracy Prasa Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego jako obraz dyskursu narodowego i kulturowego luteran w II Rzeczypospolitej. Publikowała m.in. w „Przeglądzie Religioznawczym” oraz Słowniku kultury literackiej Łodzi do 1939 r., Łódź 2022. Ponadto brała udział w projektach badawczych NPRH „Łódzka awangarda jidysz. Krytyczna edycja źródeł” oraz „Kultura literacka Łodzi do 1939 r.”.

License

How to Cite

Guschlbauer, Magdalena Sara. 2026. “Nazi Eugenic Crimes in Polish Culture of Remembrance”. In Medicine in the Wartheland, edited by Krystyna Radziszewska, Florian Steger, and Aleksandra Góralczyk-Bińkowska, 41-53. Poland: Lodz University Press. https://doi.org/10.18778/8445-080-2.3.

Download Citation

Most read monographs by the same author

Dariusz Dekiert, Irmina Gadowska, Krystyna Radziszewska, “Enchanted we whirl in the dance of youth”
Irmina Gadowska, Agnieszka Świętosławska, Krystyna Radziszewska, Małgorzata Geron, Jerzy Malinowski, Tamara Sztyma, Teresa Śmiechowska, Agnieszka Salamon-Radecka, Lidia Głuchowska, Dariusz Dekiert, Renata Piątkowska, Joanna Podolska, Krzysztof Stefański, Karol Jóźwiak, Eleonora Jedlińska, William Gilcher, Adam Sitarek, Każdą iskrą rozpaleni…
Kamil Śmiechowski, Tadeusz Markowski, Przemysław Żurawski vel Grajewski, Jarosław Kita, Krzysztof Lesiakowski, Marta Sikorska, Monika Kucner, Anna Warda, Dariusz Dekiert, Krystyna Radziszewska, Elżbieta Umińska-Tytoń, Julia Sowińska-Heim, Paulina Bunio-Mroczek, Jolanta Wojciechowska, Przeszłość, teraźniejszość i przyszłość Łodzi. Tom 1
Katarzyna Badowska, Tomasz Cieślak, Dariusz Dekiert, Karolina Kołodziej, Monika v, Krystyna Pietrych, Krystyna Radziszewska, Anna Warda, Ewa Wiatr, Dictionary of Literary Culture of Łódź until 1939
Katarzyna Badowska, Tomasz Cieślak, Krystyna Pietrych, Piotr Pietrych, Krystyna Radziszewska, Budzi się Łódź…
Irene Hauser, Ewa Wiatr, Krystyna Radziszewska, Adam Sitarek, Dziennik z getta łódzkiego / Das Tagebuch aus dem Lodzer Getto
Krystyna Radziszewska, Dariusz Dekiert, Ewa Wiatr, Schtetl, schund, rebellion and Palestine
Jisroel Rabon, Krystyna Radziszewska, Natalia Krynicka, Bałuty